{"id":4882,"date":"2025-05-20T16:56:43","date_gmt":"2025-05-20T14:56:43","guid":{"rendered":"https:\/\/przedszkole51.edu.wroclaw.pl\/?p=4882"},"modified":"2025-05-20T17:01:06","modified_gmt":"2025-05-20T15:01:06","slug":"telefon-przyjaciel-czy-wrog","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/przedszkole51.edu.wroclaw.pl\/index.php\/2025\/05\/20\/telefon-przyjaciel-czy-wrog\/","title":{"rendered":"Telefon: przyjaciel czy wr\u00f3g?"},"content":{"rendered":"

Telefon: przyjaciel czy wr\u00f3g?<\/strong><\/span><\/p>\n

Telefon kom\u00f3rkowy sta\u0142 si\u0119 odpowiednikiem prostego sposobu na porozumiewanie si\u0119 bez konieczno\u015bci wychodzenia z domu[1]<\/sup><\/a> oraz wr\u0119cz niezb\u0119dnym elementem \u017cycia.<\/p>\n

Obs\u0142uga tego sprz\u0119tu jest bardzo intuicyjna, przez co ju\u017c ma\u0142a dzieci nie maj\u0105 problem\u00f3w z jego u\u017cytkowaniem. Rodzice nie zawsze \u015bwiadomi zagro\u017cenia, jakie niesie za sob\u0105 taka zabawa pozwalaj\u0105 swoim latoro\u015bl\u0105 nie tylko na zwyk\u0142e u\u017cytkowanie, kt\u00f3re pozwala im na chwil\u0119 wytchnienia, ale wyd\u0142u\u017caj\u0105 ten czas ponad dopuszczalne normy. \u015awiatowa Organizacja zdrowia rekomenduje, aby dzieciom do 2 roku \u017cycia nie umo\u017cliwia\u0107 korzystania z telewizji, komputer\u00f3w czy telefon\u00f3w. Na jedn\u0105 godzin\u0119 dziennie mo\u017cna zezwoli\u0107 przedszkolakom pomi\u0119dzy 2 a 5 rokiem \u017cycia.<\/p>\n

Niestety nadu\u017cywanie u\u017cytkowania niesie za sob\u0105 konsekwencje dla dorastaj\u0105cej m\u0142odzie\u017cy. W erze powszechnego dost\u0119pu do komputer\u00f3w i smartfon\u00f3w istotn\u0105 rol\u0119 odgrywa posiadana wiedza na temat zagro\u017ce\u0144, jakie mog\u0105 wsp\u00f3\u0142istnie\u0107 wraz z patologicznym ich u\u017cytkowaniem.<\/p>\n

Zbyt cz\u0119ste i d\u0142ugie korzystanie z telefonu mo\u017ce oddzia\u0142ywa\u0107 na m\u0142odego cz\u0142owieka. Dost\u0119pne badania wykazuj\u0105 zale\u017cno\u015b\u0107 czasu sp\u0119dzanego w dzieci\u0144stwie z telefonem, z zaburzeniami wyst\u0119puj\u0105cymi po\u015br\u00f3d 16\/18 latk\u00f3w takimi jak pogorszenie wzroku, b\u00f3le plec\u00f3w, stany nerwicowe i depresyjne, ub\u00f3stwo j\u0119zykowe czy te\u017c brak umiej\u0119tno\u015bci radzenia sobie w \u017cyciu realnym.<\/p>\n

Problem zwi\u0105zany z nadmiernym korzystaniem z telefonu z ka\u017cdym rokiem przybiera na sile. Z tego ma\u0142ego narz\u0119dzia korzystamy wsz\u0119dzie i zawsze. Osoba uzale\u017cniona od telefonu pozwala, aby sta\u0142 si\u0119 on jego centrum. Zamiast by\u0107 narz\u0119dziem, innowacj\u0105 staje si\u0119 warto\u015bci\u0105 przewodni\u0105. \u017bycie realne przenosi si\u0119 na fora internetowe oraz portale spo\u0142eczno\u015bciowe. Kom\u00f3rka sta\u0142a si\u0119 nieodzownym elementem potrzebnym do kontaktu z drugim cz\u0142owiekiem. Osoby dotkni\u0119te tym uzale\u017cnieniem psychicznym potrafi\u0105 ca\u0142kowicie zatraci\u0107 si\u0119 w \u015bwiecie telefonu trac\u0105c swoj\u0105 niezale\u017cno\u015b\u0107, swobod\u0119 i samostanowienie. Telefon sta\u0142 si\u0119 rodzajem zamiennika relacji fizycznych z drugim cz\u0142owiekiem[2]<\/sup><\/a>.<\/p>\n

Samo korzystanie ze sprz\u0119tu nie czyni go niebezpiecznym, ale ju\u017c spos\u00f3b i ilo\u015b\u0107 czasu sp\u0119dzanego z telefonem w r\u0119ku tak. Pisanie wiadomo\u015bci sms, kontakt przez portale spo\u0142eczno\u015bciowe tylko pozornie pozwala dzieciom nie\u015bmia\u0142ym na \u0142atwiejsze otworzenie si\u0119 na relacje z r\u00f3wie\u015bnikami. Je\u017celi ten kontakt b\u0119dzie si\u0119 odbywa\u0142 tylko w takiej formie, dziecko skryte, nie\u015bmia\u0142e nigdy nie wyrobi w sobie odwagi i nawyku kontakt\u00f3w w \u015bwiecie realnym. Zamknie si\u0119 natomiast w \u015bwiecie wirtualnym, gdzie mo\u017cna by\u0107, kim si\u0119 chce, wygl\u0105da\u0107 dowolnie i mie\u0107 r\u00f3\u017cne pogl\u0105dy.<\/p>\n

Skutkiem d\u0142ugotrwa\u0142ego korzystania z telefonu mo\u017ce by\u0107 skrzywienie kr\u0119gos\u0142upa. Zbyt d\u0142ugie przebywanie w pozycji siedz\u0105cej, ci\u0105g\u0142e pochylanie g\u0142owy doprowadzi\u0107 mo\u017ce do zwyrodnie\u0144 odcinka szyjnego i postania wad postawy, b\u00f3l\u00f3w w obr\u0119bie ramion, karku czy szyi i plec\u00f3w. Ze wzgl\u0119du na wi\u0119ksz\u0105 prac\u0119 ga\u0142ek ocznych mog\u0105 pojawi\u0107 si\u0119 b\u00f3le oczu i g\u0142owy oraz pogorszenie si\u0119 wzroku[3]<\/sup><\/a>.<\/p>\n

Nadmierne korzystanie z telefonu mo\u017ce doprowadzi\u0107 do problem\u00f3w ze skupieniem uwagi na lekcjach, gdy\u017c umys\u0142 b\u0119dzie ci\u0105gle wraca\u0142 do telefonu. Pojawi\u0107 si\u0119 mog\u0105 nerwice i l\u0119ki spowodowane przez zbyt du\u017ce napi\u0119cie psychiczne wynikaj\u0105ce np. z fascynacji gr\u0105, potrzeb\u0105 utrzymania ci\u0105g\u0142ego skupienia w przebiegu rozwoju jej akcji, jak i do\u015bwiadczania frustracji w razie niepowodzenia[4]<\/sup><\/a>. Konsekwencj\u0105 braku spotka\u0144 towarzyskich, kt\u00f3re s\u0105 zast\u0119powane spotkaniami na czatach jest odosobnienie i wyobcowanie towarzyskie, zamykanie si\u0119 w \u015bwiecie wirtualnym. Zatracenie realizmu mo\u017ce doprowadzi\u0107 do wyizolowania si\u0119 ze spo\u0142ecze\u0144stwa, gdzie problemy s\u0105 realne i dziecko nie jest w stanie samodzielnie sobie z nimi poradzi\u0107.<\/p>\n

Badania wykonane rezonansem magnetycznym wykaza\u0142y obni\u017con\u0105 aktywno\u015b\u0107 w m\u00f3zgu w niekt\u00f3rych jej cz\u0119\u015bciach: lewej wyspie przedniej, dolnej korze skroniowej i korze parahipokampowej[5]<\/sup><\/a>. \u201eSubstancja (istota) szara to skupisko cia\u0142 kom\u00f3rek nerwowych wsp\u00f3lnie z substancj\u0105 bia\u0142\u0105 buduj\u0105ce\u00a0o\u015brodkowy uk\u0142ad nerwowy. Tworzy ona\u00a0regiony odpowiedzialne za kontrol\u0119 mi\u0119\u015bni, postrzeganie zmys\u0142owe (wzrok, s\u0142uch etc.), emocje, mow\u0119, podejmowanie decyzji i samokontrol\u0119\u201d[6]<\/sup><\/a>.<\/p>\n

    \n
  1. Kurz\u0119pa zwraca uwag\u0119, \u017ce najsilniej oddzia\u0142ywaj\u0105 te czynniki, na kt\u00f3re dziecko jest nara\u017cone w okresie wzrastania. W\u015br\u00f3d nich wymienia dobre kontakty w rodzinie, post\u0119py w nauce, zaanga\u017cowanie w \u017cycie pozaszkolne, \u015bwiadomo\u015b\u0107 wyboru przysz\u0142o\u015bci, posiadanie idea\u0142\u00f3w, poszanowanie dla praw i obowi\u0105zk\u00f3w, a tak\u017ce poprawne stosunki panuj\u0105ce w odpowiednim \u015brodowisku kole\u017ce\u0144skim[7]<\/sup><\/a>.<\/li>\n<\/ol>\n

    Specjali\u015bci przekonuj\u0105, \u017ce dzieci do 2 roku \u017cycia nie powinny wcale korzysta\u0107 z nowej technologii, a dzieci starsze mia\u0142y do nich dost\u0119p nie wi\u0119cej ni\u017c 2 godziny dziennie a nastolatkowie od 2 do 4 godzin. Powinno si\u0119 r\u00f3wnie\u017c sprawdzi\u0107, do czego dzieci maj\u0105 dost\u0119p i czy tre\u015bci gier i filmik\u00f3w s\u0105 odpowiednie do ich wieku. Producenci nie zawsze prawid\u0142owo oznaczaj\u0105 wiek dost\u0119pno\u015bci gry i mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce pomimo obietnicy o niezawieraniu tre\u015bci agresywnych, wulgaryzm\u00f3w zawarto\u015b\u0107 bardzo odbiega od odpowiednich norm.[8]<\/sup><\/a><\/p>\n

    Opiekun, wprowadzaj\u0105cy dziecko w \u015bwiat telefonii kom\u00f3rkowej, a chc\u0105cy je uchroni\u0107 przez uzale\u017cnieniem powinien pami\u0119ta\u0107, \u017ce \u017cadna aplikacja nie zast\u0105pi rodzica w roli przewodnika i nauczyciela.<\/p>\n

    opracowa\u0142a: Magdalena Ko\u0142odziej<\/p>\n

    [1]<\/a> J. Seweryn, Uzale\u017cnienia od nowych medi\u00f3w, B\u0119dzin 2008, s. 13<\/p>\n

    [2]<\/a> J.J. Paw\u0142owicz, Fonoholizm \u2013 problem moralny, s. 165<\/p>\n

    [3]<\/a> K. Gileta-Kl\u0119pka, abc Zdrowie, https:\/\/portal.abczdrowie.pl\/korzystanie-ze-smartfona-szkodzi-zdrowiu<\/a>, [dost\u0119p: 07.05.2022, godz. 10.00]<\/p>\n

    [4]<\/a> W. Gaebel, J. Zielasek, G., M. Reed, Zaburzenia psychiczne i behawioralne w ICD-11: koncepcje, metodologie oraz obecny status, Psychiatr. Pol. 2017; 51(2), s. 184.<\/p>\n

    [5]<\/a> J. Sochaczewski, Fokus.pl, https:\/\/www.focus.pl\/artykul\/fonoholizm-odchudza-mozg-zmiany-jak-u-narkomanow<\/a>, [dost\u0119p: 07.05.2022, godz. 10.00]<\/p>\n

    [6]<\/a> J. Sochaczewski, Fokus.pl, https:\/\/www.focus.pl\/artykul\/fonoholizm-odchudza-mozg-zmiany-jak-u-narkomanow<\/a>, [dost\u0119p: 07.05.2022, godz. 10.00]<\/p>\n

    [7]<\/a> J. Kurz\u0119pa, Warunki skuteczno\u015bci dzia\u0142a\u0144 profilaktycznych, [w] Remedium nr 10\/2009, s. 1-3<\/p>\n

    [8]<\/a> M. Goetz, Internet, komputer, telefon. Jak ustrzec dziecko przed uzale\u017cnieniem, Warszawa 2014, s. 12-18<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Telefon: przyjaciel czy wr\u00f3g? Telefon kom\u00f3rkowy sta\u0142 si\u0119 odpowiednikiem prostego sposobu na porozumiewanie si\u0119 bez konieczno\u015bci wychodzenia z domu[1] oraz wr\u0119cz niezb\u0119dnym elementem \u017cycia. Obs\u0142uga tego sprz\u0119tu jest bardzo intuicyjna, […]<\/p>\n","protected":false},"author":266,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-4882","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-warto-wiedziec","clearfix"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/przedszkole51.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4882","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/przedszkole51.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/przedszkole51.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/przedszkole51.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/266"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/przedszkole51.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4882"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/przedszkole51.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4882\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4888,"href":"https:\/\/przedszkole51.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4882\/revisions\/4888"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/przedszkole51.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4882"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/przedszkole51.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4882"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/przedszkole51.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4882"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}